Факултети математика

Телефон барои маълумот

  • Бинои таълимӣ 1

Факултети математика ҳамсоли донишгоҳ буда, соли 1932 таъсис ёфтааст. Дар соли аввали таъсисёбии факултет ҳамагӣ 12 нафар донишҷӯ таҳсил доштанд, ки аз онҳо 7-нафар соли 1936 соҳиби дипломи омӯзгорӣ гаштанд.

Солҳои 1932-37 вазифаи декани факултет мавҷуд набуд. Ин вазифаро директори донишкада иҷро мекард. Соли 1938 вазифаи декани факултет таъсис ёфт. Якумин декани факултет М. Акрамов (1938-1942) буд. Минбаъд шахсони зерин ин вазифаро иҷро карданд: А.С. Малявин (1943-1944), Т.Ҳ. Ҳомидов (1944-1956), А.М. Қурбонов (1957-1970), Р.Т. Ҳасанов (1970-1992), А. Қодиров (1992-1993), А.Б. Нозимов (1993-1995), А. Рашидов (1995-2007), Ё. Дадоҷонов (2007-2011), Қ. Бобохонов (2011-2015), А. Муҳсинов (2015 то феврали 2017) ва аз 1 феврали 2017 инҷониб ин вазифа боз ба уҳдаи Қ. Бобохонов вогузор карда шудааст.

Аз соли таъсисёбии факултет 1932 то соли 1937 кафедраи ягонаи математикаю физика мавҷуд буд. Минбаъд кафедраи мустақили физика ва математика ташкил карда шуд. Он вақт кафедра ҳамагӣ 7 нафар аъзо дошт. Барои силсилаи фанҳои математикӣ то соли 1955 ин кафедраи ягона буд. Аввалин мудири кафедра А. Худойбердиев буд. Пас, мудирони кафедра А.П. Писарев (1934-1938), Х. Азизов (1938-1939), К.С. Карпенко (1940-1944), М.С. Горштейн (1944-1950), А.С. Содиқов (1950-1955).

Соли таҳсили 1955-56 кафедраи ягонаи математика ба ду кафедра ҷудо шуд: математикаи олӣ ва математикаи элементарӣ. Кафедраи математикаи олӣ аз соли 1955 то соли 1975 фаъолият бурда ва инҳо мудири кафедра буданд: А.С. Содиқов (1955-1962), Р.Т. Ҳасанов (1963-1966), Б. Толбоев (1966-1972), Ш.А. Аҳмадов (1972-1975). Кафедраи математикаи элементарӣ низ аз соли 1955 то соли 1975 фаъолият карда инҳо мудири кафедра буданд: Л.А. Рогов (1955-1956), Х.М. Муҳаммадиев (1957-1970), А.М. Қурбонов (1970-1975).

Соли 1972 ба ду факултети мустақил - факултети математика ва факултети физика ҷудо шудани факултети физикаю математика боиси таъсиси кафедраҳои нав гардид. Дар он сол кафедраи методикаи таълими математикаю физика ба ду кафедраҳои мустақили методикаи таълими математика ва математикаи элементарӣ ва кафедраи методикаи таълими физика ҷудо шуданд. Охири соли 1975 кафедраи математикаи олӣ ба ду кафедра ҷудо карда шуд: кафедраи анализи математикию назарияи функсияҳо ва кафедраи алгебраю назарияи ададҳо, кафедраи математикаи элементарӣ ба кафедраи геометрия номгузорӣ карда шуд. Ҳамин тавр, дар факултети математика аз соли 1975 то соли 1991 4 кафедра фаъолият бурдааст.

Соли 1991 кафедраи информатика ва математикаи ҳисоббарор ташкил ёфт. Ба муносибати ба донишгоҳ табдил додани донишкада дар факултет соли 1992 боз ду кафедраи нав таъсис дода шуд: кафедраи муодилаҳои дифференсиалӣ ва анализи функсионалӣ ва кафедраи математикаи олӣ ва амалӣ. Минбаъд кафедраи алгебраю назарияи ададҳо ва кафедраи геометрия муттаҳид карда шуда, кафедраи алгебра ва геометрия номгузорӣ шудааст.

Дар факултет ҳоло зиёда аз 50 нафар омӯзгор ва кормандони ёрирасон фаъолият бурда истодаанд. Аз инҳо 1 нафар доктори илмҳои физикаю математика, профессор Тухлиев Қ. ва 20 нафар номзадони илм, дотсентон, 11 нафар сармуаллимон, 16 нафар муаллимон, 8 нафар кормандони техникӣ фаъолият бурда истодаанд. Абдулқосим Муҳсинов соли 2010 рисолаи докториро ҳимоя карда то августи соли 2017 дар ҳайси профессори кафедраи анализи математикӣ фаъолият бурданд, мутаасифона умр ба он кас бақо накард. Бо дастгирии шахсан ректори донишгоҳ, муҳтарам Ҷӯразода Ҷамшед Ҳабибулло бо қарори Шӯрои олимони донишгоҳ якумин маротиба дар таърихи зиёда аз 80 солаи донишгоҳ кафедраи анализи математикӣ, ки дар он шодравон А.Муҳсинов фаъолият доштанд, кафедраи анализи математикӣ ба номи профессор А.Муҳсинов гузошта шуда, утоқи кории онкас ба осорхонаи А.Муҳсинов табдил дода шуд. 14.02.2018 мудири кафедраи информатика ва математикаи ҳисоббарор, дотсент Тухлиев Қамариддин рисолаи докторӣ ҳимоя намуда сазовори дараҷаи илмии доктори илмҳои физикаю математика ва 20.06.2018 сармуаллимаи кафедраи анализи математикӣ ба номи профессор А.Муҳсинов, Дадоҷонова Муқаддас Ёқубҷоновна рисолаи номзади ҳимоя карда сазовори дараҷаи илмии номзади илмҳои физикаю математика гардиданд. Айни ҳол ду нафар сармуаллимони кафедраи Методикаи таълимӣ математика ва технологияи иттилоотӣ Абдулакимова Ҷаннатой Абдурауфовна ва Мирзохуҷаев Музафар Дадоевич дар самти илмҳои гуманитарӣ, муаллими кафедраи информатика ва математикаи ҳисоббарор Бекназаров Ҷасур дар сати илмҳои дақиқба ҳимояи рисолаҳои номзадӣ омодагӣ дида истодаанд.

Факултет бо марказҳои таълимию илмии муосир, ба монанди Донишгоҳи давлатии Маскав ба номи М.В. Ломоносов, Донишгоҳи давлатии Воронеж, Донишгоҳи техникӣ – омӯзгории Вологда, Пажӯҳишгоҳи тадқиқотҳои ядроии ш. Дубнаи ФР, Донишгоҳи миллии Тоҷикистон, ДДО ба номи С. Айнӣ, ДДО Қурғонтеппа, ДД Хоруғ, ДО Данғара, Пажӯҳишгоҳи проблемаҳои идоракунӣ, Институти математикаи Академияи Илмҳои Тоҷикистон алоқаи мустаҳками илмию омӯзгорӣ дорад.

Корҳои илмӣ-тадқиқотии омӯзгорони факултет ба мавзуъҳои муосири бунёдии математика, информатика ва методикаи таълими он равона шудааст. Ҳамкорӣ бо олимони ҷумҳурӣ ва Федератсияи Русия хело хуб ба роҳ шудааст. Аз ҷумла, академикони Ҷумҳурии Тоҷикистон (Г.М. Михайлов шодравон), Н.Р.Раҷабов, М.Шабозов, Раҳмонов З., Нуъмонов М., профессорон Шодиён М., А.Комилӣ, аз Федератсияи Русия бо узви вобастаи академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон Э.М.Муҳаммадиев, докторони илмҳои физикаю математика профессорон А.Б.Нозимов , А.А. Бобоҷонов, А.Н. Наимов, Б.Қодиров, сармутахассиси лабораторияи ядрои шаҳри Дубна З.Шарипов ва дигарон ҳамкорӣ карда истодаанд. Инчунин солҳои тӯлонӣ аз тарафи дотсент Ё. Дадоҷонов мавзӯи буҷавӣ оид ба компутеркунонии раванди таълим иҷро карда шуда истодааст.

Дар факултет як семинари доимоамалкунандаи ҳарҳафтинаи илмӣ таҳти роҳбарии узви вобастаи Академияи Илмҳои ҶТ, профессор Э.М.Мухамадиев амал мекард. Солҳои охир роҳбарии ин семинарро шодравон профессор А. Муҳсинов ба уҳда доштанд. Ҳоло роҳбарии фаъолияти семинари илмӣ ба уҳдаи дотсентон А.Олимов ва Қ. Тухлиев вогузор гаштааст. Дар давоми фаъолияти ин семинарҳо аз байни шунавандагони он чор нафар рисолаҳои докторӣ (Саттор Байзоев, Алиҷон Наимов, шодравон Абулқосим Мӯҳсинов. Қамариддин Тухлиев ) ва ҳафт нафар (Ш. Бобоҷонов, О. Солеҳов, С. Ғуломнабиев , Қ. Бобохонов , О. Тӯйчиев, Д. Воситова, М.Ё. Дадоҷонова) рисолаҳои номзадиро бомуваффақият ҳимоя намуданд.

Аз соли 2010 инҷониб сармуаллимон В. Аҳруллоев, С. Раҷабова, Б. Шомирзоев, Ф. Юсупова, М. Ниёзалиева дар самти педагогӣ, аспирантон Д. Музафаров, Ш. Ҳамдамов, З. Шарипов, Ф. Мирпочоев ва унвонҷӯ М.Дадоҷонова дар самти фанҳои дақиқ рисолаи номзадии худро ҳимоя намуданд. Дар давоми солҳои 2010 то соли 2018 аз тарафи омӯзгорони факултет ду рисолаи докторӣ ва даҳ рисола номзади ҳимоя карда шуданд. То охири соли 2018 боз ҳимояи се рисолаи дигар – дуто дар самти педагогика ва якто дар самти фанҳои дақиқ дар назар аст.

Базаи моддӣ техникии факултет сол аз сол беҳтар шуда истодааст. Ҳоло факултет дорои 4 синфхонаи компютерии ҳозиразамон ва 5 кабинетҳои фаннӣ, 12 тахтаи электронӣ, 20 проектор ва наздик 80 компутер мавҷуд мебошад, ки онҳо барои тайёр намудани мутахассисон аз рӯи ихтисосҳои математика, математикаи амалӣ, информатика, математика-физика мувофиқ аст. Якчанд сол дар факултет дар ду равия – 1-31 03 03-02 «Математика» ва 1-02 05 05 «Информатика» таҳсили магистратураро ба роҳ монда шуда буд ва аз соли 2016 инҷониб магистратура фақат барои ихтисоси математика фаъолият дорад ва айни ҳол 12 нафар магистрантон таҳсил карда истодаанд. Соли таҳсили 2017 – 2018 қабул ба доктор PhD оғоз ёфт. Айни ҳол панҷ нафар омӯзгорони факултет – Тӯйчиев Анварҷон, Содиқов Маъруфҷон, Қаҳорова Супарна, Муҳамедҷонова Шоҳида, Набиева Манзура дар риштаи доктор PhD корҳои илмӣ – тадқиқотӣ бурда истодаанд.

Омӯзгорони факултет бо баробари фаъолияти таълимӣ инчунин ба нашри китобҳои дарсии макотиби таҳсилоти миёнаи умумӣ ва олӣ машғуланд. Соли 2008 китобҳои дарсии «Технологияи информатсионӣ» -ро барои синфҳои 7-9 барои мактабҳои ӯзбекзабон бо теъдоди 100000 нусха ва соли 2010 барои синфи 10 бо теъдоди 70000 нусха, соли 2018 бо теъдоди 100000 аз тарафи дотсентон Қ. Тухлиев(ҳоло профессори кафедраи Информатика ва МҲ) ва М. Муллоҷонов бо ҳаммуалифии Ф. Комилов аз чоп бароварданд. Маводҳои китобҳои мазкур, махсусан синфи 10 фасли муҳим ва мураккаби барномаи амалкунанда – барномасозиро дарбар мегирад, ки аввалин маротиба ба забони давлатӣ нашр шудааст. Дотсенти кафедраи анализи математикӣ дотсент А. Олимов натиҷаи фаъолияти якчандсолаи худро ҷамъбаст намуда, китоби дарсӣ аз фанни «Анализи математикӣ» қисми 1 ва 2-ро барои донишҷӯёни мактабҳои олӣ ба чоп расонид. Аз тарафи дотсенти кафедраи математикаи олӣ ва амалӣ Х. Эгамов бо ҳаммуаллифӣ китоби дарсӣ «Асосҳои курси математика» ба чоп расонида шудааст. Аз тарафи омӯзгорони кафедраи алгебра ва геометрия А.Миршоев, М. Дадоҷонова китоби дарсии «Геометрияи аналитикӣ» ва О. Солеҳов, А. Миршоев китоби дарсии “Назарияи ададҳо”-ро барои донишҷӯёни мактабҳои олӣ ба чоп расониданд. Айни ҳол аз тарафи дотсентон Бобохонов Қ., Тӯйчиев О. ва муаллима Муҳамедҷонова Ш. китоби “Практикуми ҳалли масъалаҳо аз геометрияи аналитикӣ” дар арафаи чоп мебошад.

Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилояти Суғд аввалин маротиба соли 2004 дар байни омӯзгорони фанҳои дақиқи Донишгоҳ, устодон – Қ. Тухлиев ва М. Муллоҷоновро бо Ҷоизаи ба номи Бобоҷон Ғафуров сарфароз гардонид. Солҳои тулонӣ донишҷӯёни факултет дар озмуну олимпиадаҳои ҷумҳуриявӣ ҷойҳои намоёнро сазовор шуда истодаанд. Дар соле, ки аз тарафи Асосгузори сулҳу Ваҳдати миллӣ, Пешвои муазамми миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон «Соли 2017 – соли Ҷавонон» эълон гардид, донишҷӯёни факултет ба якчанд дастовардҳо ноил гаштаанд. Аз ҷумла, соли таҳсили 2016 - 2017 донишҷӯи курси 4-ум Р.Баротов дар озмун барои гирифтани Ҷоми АУ ҶТ аз фанни математика иштирок намуда, сазовори ҷои якум ва соҳиби Ҷоми академия гардид, донишҷӯи курси 5-ум Б. Раҳмонов аз фанни технологияи информатсионӣ ҷои сеюмро сазовор гардид. Дар олимпиадаи донишҷӯёни мактабҳои олии ҷумҳурӣ Б. Раҳмонов аз фанни технологияи информатсионӣ сазовори ҷои якум, донишҷӯи курси 2 М. Мирзохӯҷаева аз фанни фалсафа сазовори ҷои сеюм гардида буданд. Дар ин соли таҳсил донишҷӯи курси чоруми ихтисоси математика Баротов Р. тариқи Онлайн дар олимпиадаи умумиросиягии донишҷӯёни мактабҳои олии ФР сазовори ҷои якум гардид. Ин донишҷӯён бо баробари сазовори Ифтихорномаи ВМ ва ИҶТ гардиданашон, инчунин аз тарафи Раёсати донишгоҳ бо маблағҳои пулӣ қадрдонӣ шуданд. Бахшида ба Иди байналмиллалии Наврӯз дар Донишгоҳ озмуни иншои беҳтарин эълон гардид, ки дар ин озмун донишҷӯи курси якум Ч.Бобоева сазовори ҷои якум гардида аз тарафи Раёсати донишгоҳ бо Ифтихорнома ва маблағи пулӣ қадрдонӣ карда шуд. Бо баробари ин дар натиҷаи ҷамъбасти конфронси анъанавие, ки дар Донишгоҳ бахшида ба Рӯзи илмӣ тоҷик аз 27.04.17 то 21.05.17 идома ёфт, якчанд донишҷӯёни факултет сазовори ҷойҳои намоён гардиданд, аз ҷумла, донишҷӯи курси якум Н. Ғуфронӣ аз фанни забони тоҷикӣ ва донишҷӯи курси дуюм Ш. Алиёрова аз фанни педагогика, донишҷӯи курси чорум Р. Баротов аз фанни математика сазовори ҷои якум гардида бо Ифтихорномаи донишгоҳ ва маблағи пулӣ қадрдонӣ карда шуданд. Донишҷӯёни факултет инчунин дар чорабиниҳои тарбиявию фарҳангӣ низ фаъолона иштирок менамоянд. Аз ҷумла, донишҷӯи курси сеюми ихтисоси информатика Мафтуна Каримова дар озмунҳои “Арӯси Наврӯзӣ” ва “Гулдухтари суғдӣ”, ки аз тарафи Раёсати Донишгоҳ байни факултетҳо ташкил ва гузаронида шуд, мувофиқан сазовори ҷойҳои чорум ва сеюм гардида, бо Ифтихорномаи Донишгоҳ қадрдонӣ карда шуд. Дар соли ҷавонон- оли 2017 якчанд донишҷӯён ва магистрону аспирантон дар озмунҳо барои гирифтани степендияи Раиси шаҳр ва вилоят иштирок намуда, сазовори ин степендияҳо гаштанд, аз ҷумла донишҷӯи курси 2 Ф. Пулотов сазовори степендияи Раиси шаҳр, донишҷӯи курси дуюм Ҳилолаи Ҳаётҷон, донишҷӯёни курси сеюм Т. Нуралиева, М. Буҳодирова, донишҷӯи курси чорум З. Сатторова ва аспирант К.Муродов сазовори степендияи Раиси вилоят гардиданд, ки ин ифтихори факултет мебошад. Соли 2018 донишҷӯи курси сеюми ихтисоси математикаи амалӣ Пулотов Ф. сазовори гирифтани степендия Раиси Ҷумҳур ва Қурбонов Хусрав, Раҳматзода Матлуба, Бобоева Чаманноз сазовори спетендияи Раиси вилоят гардиданд.

Донишҷӯёни солҳои таҳсили гуногун М.Назаров (ҳоло профессори яке аз Донишгоҳҳои мамлакати Шветсия), Д. Музафаров (ҳоло дотсент, мудири кафедраи Барномасозии факултети Телекоммуникатсия ва ТИ), Э. Бобоев (ҳоло омӯзгори кафедраи алгебра ва геометрияи факултет), Д. Баротов (аспиранти курси дуюми кафедраи анализи математикӣ), дар маҳфилҳо ва семинари илмии факултет иштирок ва баромад намуда, дар олимпиадаҳои донишҷӯёни мактабҳои олии ҷумҳурӣ ҷойҳои намоёнро соҳиб шудаанд. Аз ҷумла, профессор Абдуғаффор Қодиров солҳои тӯлонӣ вазифаи ректори Донишгоҳи политехники дар шаҳри Хуҷанд бударо ба уҳда доштанд, доктори илмҳои педагогӣ, профессор Б. Қодиров солҳои тӯлонӣ дар вазифаи муовини директории Пажӯҳишгоҳи илмҳои педагогии Тоҷикистонро уҳда дошта, якчанд номзадони илмро тайёр кардаанд.

Якчанд хатмкардагони факултет дар соҳаҳои гуногуни хоҷагии халқ дар вазифаҳои пурмасъултарин фаъолият бурдаанд ва бурда истодаанд, аз ҷумла: - Файзуллоев Муҳаммадҷон(шодравон) солҳои тӯлонӣ дар вазифаи Раиси мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии шаҳри Қайроққум (ҳозира Гулистон) фаъолият бурданд; - Маликисломов Наим якчанд сол вазифаи Сардори Раёсати шуъбаи маорифи вилояти Суғдро ба зимма дошта, ҳоло Раиси ҲХДТ дар шаҳри Хуҷандро ба ба уҳда доранд; - Раҳматов Сайфулло солҳои тӯлонӣ вазифаи муовини Сардори Раёсати шуъбаи маорифи вилояти Суғдро ба зимма доранд; Дар шуъбаи рӯзонаи факултет 15- донишҷӯёни хориҷӣ аз Ҷумҳуриҳои Узбекистон - 1 нафар, Қазоқистон - 2 нафар ва Қирғизистон - 11 нафар таҳсил намуда истодаанд. Ҳоло дар факултет зиёда аз 1700 нафар донишҷуён дар шуъбаҳои рӯзона, ғоибона, магистратура ва доктор PhD таҳсил намуда истодаанд. Донишҷӯёни шуъбаи рӯзона аз рӯи ихтисосҳои: 1-31 03 03-02 - математика, 1-02 05 05 -информатика, 1-31 03 03-02- математикаи амалӣ, 1-02 05 03-01 - математика-физика ва донишҷӯёни шуъбаи ғоибона аз рӯи ихтисосҳои: 1-31 03 03-02 - математика, 1-31 03 03-02 -математикаи амалӣ ва 1-02 05 05 - информатика, магистрантон аз рӯи ихтисоси 1-31 03 03-02 -математика, доктор PhD аз рӯи равияҳои муодилаҳои дифференсиалӣ ва анализи математикӣ таҳсил намуда истодаанд.