Катехизиси яҳудиён ва вазъи кунунии тоҷикони Афғонистон
(дар ҳошияи суханронии Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон)
Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар суханронии худ дар ҷаласаи тантанавӣ бахшида ба 30-солагии истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон доир ба қазияи кишвари ҳамосяи Афғонистон андешаҳои худро иброз доштанд. Дар ҳақиқат имрӯзҳо мардуми худшиносу ҳуввиятшиноси тоҷик аз тақдири ҳамхунону ҳамзабонон ва ҳаммиллатонамон, ки дар он сӯи Амударё қарор доранд, бетараф нестанд. Воқеан аз муҳтавои суханронии муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ифтихор кардам, ки нисбати ҳаммиллатони хориҷиямон ғамхорӣ ва меҳрубонӣ изҳор мекунанд.
Президенти Тоҷикистон дуруст қайд мекунанд, ки сабаби сар задани чунин вазъ дар Афғонистон аз мардуми ин кишвар вобастагӣ надорад. Ҷаноби Олӣ чунин ибрози назар карданд: “бори дигар хотирнишон месозам, ки барои ба миён омадани чунин вазъи фоҷиабор мардуми Афғонистон бо таъриху тамаддун ва фарҳанги чандинҳазорсолаи худ гуноҳ надоранд.
Ноамнӣ ва бадбахтие, ки ба сари мардуми ин кишвари бостонӣ омадааст, натиҷаи дахолати кишварҳои хориҷӣ, яъне фаъолияти доираҳои манфиатдори минтақа ва ҷаҳон мебошад, ки ҳоло низ идома дорад”.
Ин суханон ҳаққу рост мебошанд. Дар Афғонистон на танҳо манфиатҳои кишварҳои абарқудрат, балки масъалаи дигаре ҳам меистад, ки онро нодида гирифтан нашояд. Вақте ки воқеаҳои кишвари Афғонистонро таҳлил мекунем, дар зери он бисёр нақшаҳо ва ғаразҳоро мебинем, ки бар зидди мардуми тоҷик равона гаштаанд.
Соли 1946 яҳудиёни Иттифоқи Шӯравӣ ҳуҷҷатеро таҳия мекунанд, ки он бо номи “Катехизиси яҳудиёни СССР” маъруф аст. Дар ин ҳуҷҷат бисёр масъалаҳоеро ҳам дидан мумкин аст, ки барои аз байн бурдани тоҷикон ҳамчун миллат тавсия гаштаанд. Матни катехизис бо забони русӣ таҳия гашта, солҳои 1946, 1958 таҳрир гаштааст.
Маъмулан қариб нисфи аҳолии Афғонистон тоҷикон мебошанд ва мутобиқи маълумоти оморӣ дар ин кишвар то 44% тоҷикон умр ба сар мебаранд. Тоҷикони мусулмон! Дар катехизис нисбати амалкарди яҳудиён бо тоҷикон чунин суханонро мехонем: “Но делайте все возможное для нейтрализации враждебного нам таджикского элемента в среде азиатов-мусульман”. Яъне “Аммо ҳамаи корҳои имконпазирро барои маҳви унсурҳои ба мо муқобили тоҷикӣ дар байни мусулмонони Осиё ба сомон расонед”. Ин суханони беҳуда нест. Ягона миллате, ки дар Осиё метавонанд, ки исломи асилро роҳандозӣ кунанд ва дини ислом ва фарҳанги маҳаллиро ба пояи устувор нигаҳ доранд, тоҷиконанд, зеро сутунҳои дини ислом – олимони абарқудрати дину шариат ба монанди Имом Бухорӣ, Имоми Аъзам – Абӯҳанифа Нӯъмон ибни Собит ва ҳазорҳо нафари дигар, муҳофизони дину миллат ба монанди Исмоили Сомонӣ, Хоҷа Аҳрори Валӣ, Абдурраҳмони Ҷомӣ, шайхони Ҷӯйборӣ ва ғайраҳо намояндагони миллати тоҷик буданд. Дар қаламрави кунунии Афғонистон низ тоҷикон-мусулмонон машъалафрӯзи дину тамаддун ва фарҳангу миллат буданд.
Толибон, ки аксарияти пайравонашон ба миллати пашту тааллуқ доранд, тибқи ривоятҳо худашонро аз Банӣ Исроил медонанд! Ба ин чиз аҳамият диҳед. Аслан, ривояти ба Бани Исроил тааллуқ доштани миллати пашту ба назари ман ба ҳақиқат рост намеояд, зеро забони онҳо ба гурӯҳи забонҳои эронӣ тааллуқ дорад. Аммо яҳудиён, ки сарпарасту дастгири онҳо ҳастанд, ривояти ба Банӣ Исроил тааллуқ доштани паштуҳоро барои маҳви тоҷикон истифода кардаанд ва имрӯз бадараку бедарак онҳо худро “Бану Исроил” меноманд.
Инро бинед, ки толибон, ки алҳол Афғонистонро забт кардаанд, корҳоеро мекунанд, ки бо номи дин аст, аммо асли мақсадашон аз байн бурдани тоҷикон аст. Ҷабҳаи муқовимати Афғонистон дар Панҷшер таҳти сарварии Аҳмад Масъуд бо толибон дар набард аст. Худи Аҳмад Масъуд дар муроҷиатномааш ба мардуми Афғонистон зикр кард, ки толибони ба ном мусалмон ҳатто қарори Шӯрои уламои Афғонистонро ба инобат нагирифтанд. Ин маънои онро дорад, ки сиёсати тоҷиккушии толибон таҳти сарварии хоҷагони пасипардагияшон идома дорад, ки аз мусалмонияшон нишоне нест. Миллати азизи мо чандин маротиба ҷабри таърихро кашид ва боз чунин ҳолат...
Чанде пеш расонаӣ гашт, ки толибон як овозхони тоҷикро ба қатл расониданд. Боз бармегардем ба ҳамон катехизиси яҳудиён. Баъд гуфтаҳои онро таҳлил мекунем: “К творчеству в виде исключения можно допустить гоев не славянского происхождения, лучше всего ненавидящих друг друга армян и грузинов, которые друг друга сожрут, либо других азиатов, кроме таджиков”. Матнро тарҷума мекунам, ки чунин мешавад: Ба эҷодиёт ба таври истисно гойҳои баромадашон ғайриславянї беҳтараш арманӣ ва гурҷиҳо, ки ба ҳам нафрат доранду тайёранд гӯшти ҳамдигарро бихуранд, ва ё дигар мардуми осиёро ба ғайр аз тоҷикон роҳ додан мумкин аст. Гойҳо гуфта яҳудиён мардуми ғайрияҳудӣ мусулмонон ва насронию пайравони динҳои дигарро дар назар доранд. Пас, бо баҳонаи ҳаром гуфтани мусиқӣ куштани овозхонҳо ва санъаткорон на аз нуқтаи назари дини ислом аст, балки таъиноти яҳудиён мебошад, ки онро толибони бефиросат амалӣ мекунанд. Сухан танҳо доир ба санъати мусиқӣ намеравад, балки ҳадафи катехизис аз байн бурдани эҷодкорони тоҷик аст. Ҳамон миллате, ки шоирону олимон ва аҳли эҷодаш оламро бо қаламу килки худаш тасхир намудааст.
Барои амалӣ кардани сиёсати санъаткушї ва хомӯш гардонидани машъали эҷоди тоҷикон муллоҳои иртиҷоӣ, ки мағзи гапро намедонанд, мусоидат кардаанд. Дар замони шӯравӣ раққоса шудани духтарон, сароянда ва ё мусиқанавоз шудани писаронро мардум намехостанд. Инро ҳамин гуна ғояҳои яҳудият талқин мекард. Бинед, аксари намояндагони санъати тоҷик яҳудиён буданд.
Имрӯзҳо Ҳизби Таҳрир, Салафия ва дигар аҳзобу ҳаракатҳои ба номи исломӣ ва парваришкардаи яҳудиён дар байни тоҷикон ҳаром будани мусиқӣ ва дигар ҳунарҳои вобаста ба санъату эҷодро тарғиб намекунанд. Мақсад аз ин аз байн бурдани тоҷикон аст, чун фарҳангу маданияти миллат аз байн меравад, миллат худ аз худ ба боди фано мерасад.
Чаро катехизиси яҳудиён нисбати тоҷикон тундрав мебошад? Гап дар сари он аст, ки тоҷикон потенсиали зеҳнии пурқувват доранд ва бино бар гуфтаи ҳадиси Пайғамбари ислом ҳазрати Муҳаммад (с) илм агар дар Сурайё бошад, миллати тоҷик (форс) онро ба даст меоранд. Дигар тоҷикон мардуми боғурур ва диёнатдоранд, ки барои паҳн гаштани ғояҳои аслии дини мубини ислом саҳми босазо гузоштаанд ва боз гузошта метавонанд. Тоҷикон миллате ҳастанд, ки ба фитнаҳои яҳудиён гирифтон намешаванд ва ба ҳар гуна дасисаҳо ҷавоби сазовор медиҳанд. Албатта, шоввинизми яҳудӣ, ки худро мардуми баргузида меҳисобад, тоқат надорад, ки миллати дигаре, ки он ҳам қадимӣ аст, дар муқобили яҳудиён қарор бигиранд.
Дар суханронии Президенти Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон доир ба созмонҳои байналхалқӣ чунин оварда шудааст: “Ман дар ҳайратам, ки тамоми ниҳодҳои байналмилалӣ оид ба ҳуқуқи башар хомӯширо ихтиёр кардаанд ва дар мавриди пуштибонӣ аз ҳуқуқи мардуми Афғонистон ҳеҷ гуна ташаббус нишон намедиҳанд.
Дигар ин, ки бетафовутӣ нисбат ба сарнавишти Афғонистон боиси афзоиши хушунат, боз ҳам вазнинтар шудани зиндагии сокинони он, сар задани ҷанги таҳмилии шаҳрвандӣ бо миқёси солҳои 90-уми асри гузашта, фалокати башарӣ, ҳамчун маркази терроризми байналмилалӣ боқӣ мондани қаламрави ин мамлакат ва ба таври ҷиддӣ халалдор гардидани амнияту субот дар кишварҳои минтақа ва ҷаҳон мегардад”.
Мутаассифона, аксарияти ташкилотҳои байналхалқӣ доир ба ҳифзи ҳуқуқро яҳудиён ва ё созмонҳои яҳудиён сарпарастӣ мекунанд ва хомӯширо риоя кардани онҳо ҳам зидди тоҷикони Афғонистон аст. Ва агар ин созмонҳои ҳомии ҳуқуқ ба Афғонистон ворид шаванд ҳам, тоҷикон аз эътибори онон дур мемонанд.
Дуруст аст, ки имрӯзҳо ба мардуми азияткашидаи Афғонистон кӯмаки башардӯстона лозим аст.
Исломҷон Раҳимов – номзади илмҳои филология, дотсент.