СИЁСАТИ ДАВЛАТӢ ДАР СОҲАИ МУҚОВИМАТ БО ТЕРРОРИЗМ ВА ЭКСТРЕМИЗМ
Дар ҷаҳони имрӯза терроризм ва ифротгароӣ яке аз хатарҳои ҷиддитарин ба ҷомеа боқӣ мондааст. Ин падидаҳо на танҳо амнияти миллиро халалдор мекунанд, балки ба ҳаёти мардум, иқтисодиёт ва суботи иҷтимоӣ зарари калон мерасонанд. Бинобар ин мубориза бурдан бо ин падидаҳои номатлуб ҳам барои кишварҳои алоҳида ва ҳам барои тамоми ҷомеаи байналмиллалӣ вазифаи муҳим ба ҳисоб меравад.
Терроризм истифодаи зӯроварӣ ё таҳдиди зӯроварӣ барои тарсонидани аҳолӣ ва ноил шудан ба ҳадафҳои сиёсӣ, динӣ ё идеологӣ мебошад. Ифротгароӣ, дар навбати худ, дар пойбандӣ ба ақидаҳо ва усулҳои ифротӣ зоҳир мешавад, ки аксар вақт асоси фаъолияти террористӣ мегарданд. Ин ду падида бо ҳам зич алоқаманданд ва барои пешгирии онҳо муносибати ҳамаҷонибаро тақозо мекунанд.
Яке аз самтҳои асосии мубориза бо терроризм ва экстремизм такмили қонунгузорӣ мебошад. Давлатҳо қонунҳоеро қабул мекунанд, ки барои пешгирии ҷиноятҳо, муайян кардани гурӯҳҳои тундрав ва ҷазо додани шахсони гунаҳкор равона шудаанд. Аммо, танҳо чораҳои ҳуқуқӣ кофӣ нестанд. Гузаронидани корҳои пешгирикунанда дар байни аҳолӣ, бахусус ҷавонон низ муҳим аст.
Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Қонун “Дар бораи муқовимат бо терроризм” 23 декабри соли 2021 ва Қонун “Дар бораи муқовимат бо экстремизм” 2 январи соли 2020 ва Стратегияи пешгирии экстремизм ва терроризм дар Ҷумҳурии Тоҷикистон дар давраи то соли 2040 аз 26 феврали соли 2026 ва бисёр санадҳои муҳим дар ин самт қабул гардидаанд, ки ҳамаи онҳо барои пешгирӣ ва мубориза бо ин зуҳуротҳои манфӣ мусоидат менамоянд.
Дар ҳар як Паёми хеш Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ-Пешвои муаззами миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, мeҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба масъалаи мубориза бо терроризм ва экстремизм њамчун яке аз самтҳои муҳим таваҷҷуҳ менамоянд.
Маориф дар бунёди ҷомеаи устувор нақши муҳим мебозад. Беҳтар кардани огоҳии ҳуқуқӣ, рушди тафаккури интиқодӣ ва эҳтиром ба фарҳангҳо ва динҳои гуногун ба коҳиш додани хатари паҳншавии ғояҳои экстремистӣ мусоидат мекунад. Ҷавонон бояд қобилияти фарқ кардани маълумоти боэътимодро аз таблиғот дошта бошанд ва ба таъсири созмонҳои тундрав муқовимат кунанд. Дар ин самт дар мактабҳову донишгоҳҳои олии мамлакат корҳои фаҳмондадиҳӣ гузаронида мешавад, ки барои баланд бардоштани ҳувияти миллӣ ва пешгирӣ кардани чунин зуҳуротҳои манфӣ таъсир мерасонад.
Ҳамкории байналмилалӣ низ муҳим аст. Терроризм сарҳад надорад, аз ин рӯ муборизаи самаранок бо он танҳо бо саъю кӯшишҳои муштараки кишварҳои гуногун имконпазир аст. Мубодилаи иттилоот, амалиётҳои муштарак ва амалҳои ҳамоҳангшуда ба мо имкон медиҳад, ки бомуваффақияттар ба таҳдидҳои ҷаҳонӣ муқобила кунем. Дар ин самт Ҷумҳурии Тоҷикистон бо кишварҳои ҷаҳон ҳам дар сатҳи дуҷониба ва ҳам дар сатҳи бисёрҷониба дар доираи ташкилотҳои байналхалқӣ ҳамкории судманд дорад.
Ғайр аз ин, рушди шароити иҷтимоӣ ва иқтисодӣ нақши муҳим мебозад. Бекорӣ, камбизоатӣ ва набудани дурнамо метавонанд ба норозигии афзоянда ва тундгароии аҳолӣ мусоидат кунанд. Таъсиси ҷойҳои корӣ, дастгирии маориф ва беҳтар кардани сатҳи зиндагӣ ба коҳиш додани эҳтимолияти ҷалби одамон ба фаъолиятҳои экстремистӣ мусоидат мекунанд.
Ҳамин тариқ, ояндаи амн танҳо бо равиши ҳамаҷониба барои мубориза бо терроризм ва экстремизм имконпазир аст. Кӯшишҳои муштараки давлат, ҷомеа ва ҳар як шахс заруранд. Танҳо тавассути илму дониш, ҳамкорӣ ва рушд мо метавонем ҷаҳони бидону тарс ва зӯровариро бунёд кунем.
А.Абдуллоева,
муаллими кафедраи умумидонишгоҳии сиёсатшиносии
Муассисаи давлатии таълимии «Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
ба номи академик Бобоҷон Ғафуров»